Dementie herkennen: “Het verleden wordt heden”
Voor corporaties is het contact maken met mensen met dementie vaak lastig. Woonconsulenten, huismeesters en projectbegeleiders hebben daarbij veel aan tools waarmee ze deze groep kunnen herkennen en leren om contact te maken. “Het is belangrijk aan te sluiten bij het verleden en dan samen met de bewoner naar het heden te gaan”, zegt trainer van de opleiding “Dementie herkennen” Simone Grooters.
Vergrijzing zorgt voor groei dementie
Mensen worden ouder, verpleeghuizen zijn gesloten. Met de vergrijzing neemt ook het aantal dementerende ouderen toe. Intussen krijgt twintig procent van alle Nederlanders dementie. Het is voor corporaties handig om daar op in te spelen, want huurders met dementie brengen zo hun eigen problemen met zich mee. “In de eerste fases gaat het nog wel, of als mensen samenwonen met een niet-demente partner. Maar daarna komen er veel uitdagingen op hun pad.”
Corporatie is medeverantwoordelijk bij dementie
Mensen (vaak zijn het buren) kunnen een vermoeden van dementie doorgeven aan de corporatie. Zo kan een woonconsulent dan bijvoorbeeld polshoogte nemen. Als die bij de huurder thuiskomt, kan hij vaststellen of er mogelijk sprake is van dementie. Eet of drinkt iemand niet meer? Verdwalen mensen of zit de brievenbus vol? Doet iemand nog boodschappen? Komt hij/zij niet buiten? Hangen er overal stickers op apparaten? Dat soort zaken is een aanwijzing voor dementie. “Maar ook als mensen steeds hetzelfde verhaal vertellen of dezelfde vragen stellen kan dat een aanwijzing zijn. Dan kan het tijd worden om een zorgteam in te schakelen dat de zorg verder kan oppakken. De gemeente is uiteindelijk samen met de corporatie verantwoordelijk om die zorg in te schakelen.”
Hulpmiddelen voor contact bij dementie
Volgens Simone ligt de sleutel tot contact met mensen met dementie in verschillende dingen. “Als corporatie verkeer je in de unieke positie dat je nog wel eens binnenkomt bij mensen. Die mogelijkheid moet je aangrijpen. Om dat gemakkelijker te maken zijn er verschillende hulpmiddelen om het contact met iemand met dementie te vergemakkelijken.”
“Allereerst: stel je altijd voor en vertel waar je voor komt. Een duidelijk logo op je kleding is niet genoeg. Mensen moeten horen wie je bent en waarom je een bezoek brengt. En het is goed om altijd opgewekt te kijken. Bij dementie luisteren mensen veel minder naar de boodschap die je brengt, maar letten ze vooral op hoe je eruitziet en wat je uitstraalt.”
“Gebruik ook niet te moeilijke woorden en help mensen. Bijvoorbeeld door hun tv aan te zetten. Doe dat gewoon even, dan kom je de volgende keer gemakkelijker binnen. Dat is belangrijk, want het is moeilijk om in één contactmoment een vermoeden te bevestigen.” Investeer in vertrouwen winnen, wees bemoedigend in het contact en wijs mensen niet op fouten, adviseert Simone.”
Van verleden naar heden
Simone tipt dat het ook erg belangrijk is om mensen ‘naar het heden te trekken’. Want mensen met dementie leven in het verleden. “Let dus op of er oude foto’s staan waar mensen een actieve herinnering aan hebben. Begin daarover en leid dan het gesprek langzaam naar waarom je langskomt. Dat helpt om mensen dingen actiever te laten herinneren.”
De rol van de gemeenschap bij dementie
Mensen in de grote steden vereenzamen sneller dan in kleinere dorpen, ziet Simone. “Er heerst daar meer sociale controle en men is eerder geneigd om in te grijpen dan in een grote stad waar iemand anoniem woont. Er heerst dan al snel het gevoel dat melden ‘niet jouw taak’ is. En meldingsbereidheid ligt ook aan de vorm waarin mensen wonen. In een gemengde kleinschalige woonomgeving waar veel onderling contact is, wordt eerder gemeld dan in een rijtjeswoning of portiekflat.” Juist daarom is de opleiding “Dementie herkennen” belangrijk, vindt Simone. “Alle huurders verdienen het om geholpen te worden.”
Zelf ook meer leren over dementie?
Tijdens de praktische training Omgaan met en herkennen van dementie leer je meer over de symptomen van dementie. Je krijgt handvatten om beter om te gaan met deze specifieke en snel groeiende groep. Met verschillende oefeningen ga je aan de slag om situaties te herkennen.
Bekijk ook de training Omgaan met bewoners met verward gedrag. Tijdens deze training krijg je meer inzicht in de verschillende psychische problemen en verslavingen.