Drie soorten weerstand: herken ze en je vindt de oplossing
Het laatste wat je als corporatiemedewerker wilt, is weerstand vanuit je bewoners. Maar helaas krijgen veel collega’s ermee te maken. Het wegnemen van weerstand is een eerste nodige stap in het creëren van meer draagkracht voor een beslissing.
Karin Bongers is afgestudeerd en gepromoveerd in de sociale psychologie en werkte in het verleden voor het CCV, het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid. Veel woningcorporaties kennen deze organisatie omdat ze te maken hebben met bijvoorbeeld overlast en buurtbemiddeling. Tegenwoordig ontwikkelt ze gedragsinterventies voor onder andere corporaties en geeft ze opleidingen zoals de training Omgaan met weerstand.
Waarom een opleiding ‘Omgaan met weerstand’?
“Eén van de opleidingen die ik geef gaat over gedrag beïnvloeden met nudging, een techniek om gedrag subtiel te beïnvloeden zonder verboden of verplichtingen. Denk daarbij aan het stimuleren van bewonerstot het op de juiste manier aanbieden van afval buiten. Tijdens die opleiding bleek de weerstand bij bewoners een veelbesproken en lastig onderwerp, waarbij nudging eigenlijk niet de juiste oplossing was. Vandaar dat we daar nu een aparte training voor weerstand hebben opgezet.”
Waarom is het belangrijk iets met die weerstand te doen?
“Als je niets doet om weerstand weg te nemen kom je niet tot de oorzaak van een probleem en kun je gedrag niet wezenlijk veranderen.”
Waar treedt weerstand het meeste op?
“Dat kan bij verschillende onderwerpen zijn, zoals sceptisch staan tegenover een bewonersavond omdat men de corporatie niet vertrouwt of er simpelweg geen zin in heeft. Of het niet toelaten van onderhoud aan de woning vanuit de gedachte ‘dat bepaal ik zelf wel’.”
Waar komt die weerstand vandaan?
“Soms hebben mensen geen vertrouwen in een corporatie of zitten ze simpelweg niet te wachten op verandering. Bij ieder voorstel voor iets nieuws zetten ze dan meteen de hakken in het zand. Of ze vinden het te veel gedoe. Dat hoor ik wel eens bij het buiten neerzetten van het afval: ‘de container staat te ver weg’. Of als mensen hun scootmobiel iets verder weg moeten parkeren schieten ze in de weerstand omdat ze dan het laatste stukje naar hun woning moeten lopen. Als mensen echter het verhaal achter zo’n besluit horen en zich daadwerkelijk gehoord voelen, dan begrijpen ze het vaak wel.”
Hoe pak je weerstand aan?
“Je moet eerst ontdekken met welk soort weerstand je te maken hebt. Er zijn drie vormen: inertia, reactance en scepticisme.
Scepticisme
Scepticisme is de weerstand vanuit wantrouwen. Men vertrouwt de corporatie of de boodschap niet. Bij sceptische bewoners kun je aangeven dat ze iets eerst eens een maand kunnen proberen. Werkt het dan niet, dan draaien we het terug. Geef ze het gevoel dat ze er niet aan vast zitten.”
Reactance
Met ‘reactance’ bedoelen we dat bewoners niet aangetast willen worden in hun vrijheid. Daar gaat dus dat voorbeeld over van het niet willen toelaten van onderhoud aan de woning. Bij dit soort weerstand kun je mensen meer keuzevrijheid geven of een bepaalde vorm van autonomie. Vraag dan niet in een brief of een onderhoudsmonteur binnen mag komen, maar geef simpelweg de bewoner een aantal opties waar ze uit kunnen kiezen.
Inertia
Onder de noemer ‘inertia’ vallen bewoners die überhaupt geen zin hebben in verandering. Wat je ook voorstelt, alles wordt afgekeurd.
Al deze vormen hebben een andere aanpak nodig.”
En in de training ga je oefenen met voorbeelden van die soorten weerstand?
“Zeker, de deelnemers gaan aan de slag met ervaringen uit hun eigen praktijk en passen daarbij de technieken toe die wij ze leren. Zo kunnen ze bovendien van elkaar leren.”
Meer weten over deze training?
In de training Omgaan met weerstand ga je aan de slag met herkenbare situaties uit je dagelijkse praktijk. Je ontwerpt op basis daarvan zelf een interventie om weerstand te voorkomen of te verminderen. Het resultaat? je gaat naar huis met concrete handvatten die je direct kunt toepassen in communicatie met bewoners en andere betrokkenen. Bekijk hier het programma en de data.
